کاندیدې ښځې ، اغزنه لار
کاندیدې ښځې ، اغزنه لار
د افغاني ټولنې په سیاسي جوړښت کې د ښځو ونډه د بحث او پام وړ موضوع ده ،چې د بیلابیلو بنسټونو په تیره بیا مدني ټولنو او سیاسي اړخونو لخوا مطرح کیږي .
په تیرو پارلماني ټولټاکنو کې د ښځو دغې ونډې نه یوازې افغانانو بلکې ټولو نړیوالو ته دا په ګوته کړه ، چې افغانې ښځې هم د دې وړتیا لري ، چې د سیاست ډګر ته راودانګي او د هیواد په پارلمان کې چې د خلکو د استازيتوب ښکارندويي کوي ، د نارینه و تر څنګ ودریږي او د پارلمان ۲۵ په سلو کې جوړ کړي .
په دموكراتيكو نظامونو كې، پارلمان د خلكو د ارادې مظهر ګټل كيږي او د قوانينو په طرح او تصويب كې اساسي او بنسټيزه ونډه لري.
دا دي یو ځل بیا ، چې پارلماني ټولټاکنې په مخ کې دي زموږخویندو د هغې ليوالتيا له كبله، چې يې درلوده په دې هڅه كې شوې، چې په ټولټاكنو كې سره له ډول، ډول ستونزو برخه واخلي او په دې توګه د افغان رنځيدلو ښځو د خدمت په خاطر مټې راونغاړي . دغو ټاکنو ته د ۴۰۰ په شاوخواکې ښځې نوماندې شوې. خو دا ،چې دغه نوماندې خویندې به څومره وکولای شي د ټولنې په اوسنیو شرایطو کې کمپاین وکړي یوه د پام وړ موضوع ده ، ځکه زموږ ټولنه یوه نارینه سالاره ټولنه ده او دا هم ټولو ته جوته ده ، چې په داسې یوه ټولنه کې د ښځو لپاره د نارینه وو په انډول په سیاسي چارو کې ګډون څومره له ستونزو او نا خوالو ډک کار دی .
ښځې ، د ټولنې نيمه برخه جوړوي ، له همدې كبله د ټولنې د نيمې برخې په كچه د ټولنې په سياسي، ټولنيزو او اقتصادي برخه كې د ګډون حق لري . دا هغه څه دي، چې هم انسانيت او هم د هيواد اساسي قانون په څرګند ډول هغه ته حكم كوي. خو له بده مرغه د ځينو دلايلو له كبله د دغو دوو انساني او قانوني اصلونو مطابق زموږ په هيواد كې عمل نه كيږي په ټولټاكنو كې نه جنس، نه سن او نه بل څه ارجحيت لري، بلكې په عام ډول ويل كيږي د ټولنې هر غړى ، چې قانوني سن ته رسيدلى وي، نارينه وي او كه ښځينه كولى شي يو څوك وټاكي او هم وټاكل شي، چې دا په خپله د دموكراسۍ له منل شوو اصلونو څخه دى.
ګورو، چې ښځې د كانديديدو په جريان كې څومره د نارينه و لخوا رټل كيږي. د ټولنې په اوسنيو شرايطو كې ښځې نشي كولاى، چې د هيواد كليو او بانډو او لرې پرتو سيمو ته لاړې شي او د كوم خاص كانديد په ګټه كمپاين وكړي . په داسې يو حالت كې خو په لومړي ګام كې نارينه په اصطلاح د خپل نوم او نښان په خاطر ښځو ته دا اجازه نه وركوي او بل دا، چې ښځې بايد د نارينه له غوښتنې سره سم دا كار وكړي او د كورنۍ نارينه، ميړه، ورور او بل هغه څوك، چې د ښځې واك او اختيار لري ورسره لاړ شي، پرته له هغې دا حق ښځې ته نه وركول كيږي. له همدې كبله اوسنى كمپاين او ټولټاكنې يو نارينه خوځښت او حركت دى، چې ښځې يوازې د نارينه و په خوښه په كې د ګډون حق لري.
د ښارونو او كوڅو په ديوالونو باندې د زرګونو نارينه لګول شوو عكسونو په منځ كې خال، خال د ښځو عكسونه هم تر سترګو كيږي، چې كله هم د دغو عكسونو ليدل، د ځينو په نزد كفري تصور كيږي او همدا، چې سترګې يې پرې لګيږي هغه شكوي. ځينې خو بيا په خپلو بې ځايه او ناوړه تبصرو غواړي، چې د نورو اذهان هم د ښځو د كانديداتورۍ په وړاندې په ضديت كې واقع كړي او داسې انګيري، چې دا يو غير انساني او د اساسي قانون خلاف كار دى.
خو ښځې پرته له دې، چې دغو غير انساني برخوردونو ته پاملرنه وكړي ، بايد هڅه وكړي، چې خپل انساني حق په دې حساسو شرايطو كې، چې ځينې كسان په واقعي او ځينې بيا په غير واقعي ډول د دموكراسۍ او ښځو د حقوقو نارې سورې وهي لاس ته راوړي او ټولټاكنې او رايه وركونه د يوې روښانه راتلونكې د څرك په مثال وګڼي تر څو له دې لارې خپلو حقه حقوقو ته ورسيږي .